Mój Dziadek - Czesław Strzetelski (1916-1992)

Mój Dziadek Czesław Strzetelski (1916-1922)

urodził się 28 listopada 1916 roku w Kadobnej pod Kałuszem, jako przedostatni z dzieci Kazimierza Strzetelskiego i Karoliny Fulińskiej. Miał 4 siostry i 4 braci. Wszystkich 4 braci - Juliusza, Bolesława, Erazma i Henryka zamordowali Ukraińcy - 

(zobacz wspomnienia Ewy Nadachowskiej z domu Fulińskiej (tytuł - Siostra naszego ojca)

Jedna z Jego sióstr, Kazimiera, zmarła w wieku 12 lat, zaś pozostałe 3 siostry - Maria, Stanisława i Helena przeżyły wojnę i zmarły w latach 60-tych i 70-tych ubiegłego wieku. Mój dziadek jako jedyny z braci przeżył wojnę i dał początek tej linii Strzetelskich, której reprezentantem jestem właśnie ja. 

Czesław od najmłodszych lat interesował się przyrodą i zwierzętami. Być może odziedziczył to po swoim ojcu Kazimierzu, który był leśniczym w Kadobnej pod Kałuszem.

Dzieciństwo Czesława przypadło na okres walki o ustalenie granic młodej Rzeczypospolitej oraz wojny polsko-bolszewickiej 1920 roku. Około roku 1932-35 zdaje maturę w klasycznym gimnazjum w Kałuszu. Następnie podejmuje studia na Akademii Medyczno-Weterynaryjnej we Lwowie. Tam też poznaje swoją przyszłą żonę Annę Marek, córkę urzędnika państwowego, z którą bierze ślub w 1937 roku.

Zdjęcie ślubne moich dziadków

24 stycznia 1938 roku przychodzi na świat jego pierwszy syn, a mój ojciec - Prof. Juliusz Andrzej Strzetelski. Tuż przed wybuchem wojny 1939 roku Czesław jako 23 letni młody chłopak kończy studia i otrzymuje dyplom lekarza weterynarii. Jest już wtedy szczęśliwym ojcem dwójki dzieci - syna Juliusza i córki Ludwiki. Młode małżeństwo w tym czasie mieszka w rodzinnym domu Anny Marek we Lwowie na Łyczakowie, naprzeciwko szpitala miejskiego. W tym czasie młodej rodzinie bardzo pomocna jest siostra Anny - Nina. Po wybuchu wojny Czesław nadal mieszka we Lwowie, skąd mniej więcej w połowie 1940 roku wraz rodziną przenosi się do Kałusza, do leśniczówki swojego ojca - Kazimierza. Tam też Czesław pracuje jako młody lekarz weterynarii w otoczeniu wrogo nastawionych do Polaków Ukraińców. W 1941 roku przychodzi na świat trzecie dziecko Czesława - Krystyna. W Kałuszu rodzina Strzetelskich mieszka do początku 1943 roku, kiedy to na wieść o planowanych przez sowietów wywózkach, dzięki staraniom m.in. Niny (siostry Anny) rodzina Strzetelskich ucieka najpierw do Kozłowa (obecnie Miczurińsk), a następnie na początku 1944 roku udaje się im dojechać do Borzęcina, niedaleko Brzeska, między Tarnowem a Krakowem. We wrześniu 1944 roku przychodzi na świat drugi syn Czesława - Marek Strzetelski. 

Na przełomie 1944/1945 roku w okolice Borzęcina docierają wojska radzieckie, które idą w kierunku na Kraków, (który został wyzwolony 17 stycznia 1945 roku). Ponieważ dziadek mój był lekarzem weterynarii, a wojska sowieckie posiadały również na swoim wyposażeniu konie, więc został on wcielony rozkazem mobilizacyjnym do 16 Kołobrzeskiego Pułku Piechoty. Ponieważ był osobą wykształconą i po studiach od razu dostaje stopień porucznika. Nie pomogły tłumaczenia i prośby, że jest ojcem czwórki małych dzieci i jedynym żywicielem rodziny - rozkaz był nieodwołalny. Było to prawdopodobnie w grudniu 1944 lub na początku stycznia 1945 roku. Od tego momentu rozpoczyna się jego służba w Ludowym Wojsku Polskim. 

Zdjęcie przedstawia rodzinę Strzetelskich przebywających w Borzęcinie tuż przed otrzymaniem przez Czesława rozkazu mobilizacyjnego. (w środku Czesław Strzetelski, obok Anna Marek, po prawej stronie mój ojciec Juliusz Andrzej, następnie Ludwika, Krystyna i dopiero co urodzony Marek. 

Zachowało się zdjęcie z 1946 roku - Tablo - przedstawiające

Korpus 16 Kołobrzeskiego Pułku Piechoty, na którym jest mój dziadek w stopniu kapitana (dolny rząd dużych zdjęć, drugi od prawej strony).  

16 Kołobrzeski Pułk Piechoty - Korpus Oficerski (skład)

1. Ppłk Zbiegień Tadeusz Zbigniew - Dowódca
2. Kpt. Mielnik Bazyli - Zastępca Dowódcy Pol.Wych.
3. Mjr Koślarczyk Antoni - Starszy Lekarz
4. Kpt. Dmitrzak Michał - III Pomocnik Szefa Sztabu
5. Por. Sowia Włodzimierz - IV Pomocnik Szefa Sztabu
6. Por. Lenczewski Witold - Adiutant
7. Por. Pawłowski Eugeniusz - II Pomocnik Szefa Sztabu
8. Por. Tymko Witold - I Pomocnik. Szefa Sztabu
9. Mjr Wieliczko Wiktor - Szef Sztabu
10. Kpt. Siedlecki Mieczysław - Kwatermistrz
11. Kpt. Przewłocki Antoni - Dowódca I batalionu
12. Kpt. Zieleniewski Zbigniew - Dowódca II Batalionu
13. Kpt. Kłysz Franciszek - Dowódca III Batalionu
14. Kpt. Kozyrys Jan - Wykładowca
15. Kpt. Strzetelski Czesław - Starszy Lekarz Weterynarii
16. Chor. Dębski Karol - Szef Uzbrojenia
17. Ppor. Faber Emil - Instruktor Wych Fiz.
18. Ppor. Bondaruk Jan - Oficer Mundurowy
19. Chor. Rąpała Edward - Oficer Żywnościowy
20. Chor. Juchnowski Konstanty - Szef Kancelarii Kwatermistrz
21. Por. Ryjter Maurycy - Oficer Finansowy
22. Por. Wiecheć Edward - Adiutant III Baonu
23. Por. Malik Leszek - Adiutant II Batalionu
24. Ppor. Kubiak Piotr - Dowódca Plutonu Transportowego
25. Por. Wasilewicz Czesław - Adiutant I Baonu
26. Por. Bednarski Kazimierz - Zastepca Dowódcy III Baonu
27. Ppor. Siwak Józef - Dowódca 1 Kompani
28. Por. Kruczkowski Jan - Dowódca 3 Kompani
29. Por. Ciok Henryk - Dowódca 7 Kompani
30. Ppor. Zaremba Piotr - Dowódca 4 Kompani
31. Por. Ornatowski Stanisław - Dowódca 1 Kompani Moździerzy
32. Por. Mirecki Jan - Dowódca 8 Kompani
33. Por. Baronowski Julian - Dowódca 5 Kompani
34. Por. Stankiewicz - Dowódca 1 Kompani CKM
35. Por. Kalka Józef - Dowódca 3 Kompani Moździerzy
36. Por. Mierzwa Piotr - Dowódca 2 Kompani Moździerzy
37. Ppor. Pacewicz Eugeniusz - Dowódca 2 Kompani
38. Ppor. Biela Antoni - Dowódca 9 Kompani
39. Por. Kryszyński Zygmunt - Dowódca 2 Kompani CKM
40. Por. Głupczyk Mieczysław - Dowódca 3 Kompani
41. Ppor. Dziuńko Mieczysław - Dowódca Plutonu 1 Kompani CKM
42. Chor. Szafraniec Edward - Dowódca Plutonu 4 Kompani
43. Ppor. Dziurla Władysław - Zastępca Dowódcy 2 Kompani CKM
44. Ppor. Kurnik Władysław - Dowódca 7 Kompani Szkolnej
45. Ppor. Janiszewski Józef - Dowódca Plutonu 1 Kompani
46. Ppor. Baran Jan - Dowódca Plutonu 1 Kompani Moździerzowej
47. Ppor. Szymczyk Józef - Zastępca Dowódcy 5 Kompani
48. Ppor. Baszak Jan - Dowódca plutonu 2 Kompani
49. Ppor Zawadzki Antoni - Dowódca 2 Plutonu 2 Kompani
50. Chor. Kysiak Włodzimierz - Zastepca Dowódcy 2 Komapni PW
51. Ppor. Bugalski Jan - Dowódca Plutonu 2 Kompani Moździerzy
52. Por. Jasiukiewicz Antoni - Dowódca Plutonu 8 Kompani
53. Chor. Odrzywałek Józef - Dowódca Plutonu 2 kompani Moździerzy
54. Ppor. Bartłomiejczyk Mieczysław - Dowódca Plutonu 2 Kompani CKM
55. Ppor. Dwornicki Mikołaj - Dowódca Plutonu 1 Kompani CKM
56. Chor. Czech Jan - Zastępca Dowódcy 4 kompani
57. Chor. Deluga Renard - Dowódca Plutonu 4 kopmani
58. Por. Bukowski Stanisław - Dowódca Plutonu 6 Kompani
59. Ppor. Kluczek Władysław - Instruktor I Baonu
60. Ppor. Sielski Jan - Dowódca Plutonu 5 Kompani
61. Chor. Ziemiak Julian - Zastępca Dowódcy Kompani CKM PW
62. Chor. Buczek Tadeusz - Zastępca Dowódcy 2 Kompani Moździerzy PW
63. Ppor. Mecner Wiktor - Zastępca Dowódcy 1 Kompani Moździerzy PW
64. Ppor. Szóstek Bogdan - Dowódca Plutonu Baterii 120
65. Ppor. Mędoń Piotr - Dowódca Plutonu Baterii 45
66. Chor. Kusto Jan - Zastępca Dowódcy Baterii 76
67. Ppor. Krych Kazimierz - Dowódca Plutonu Baterii 120
68. Ppor. Kołuszewski Stanisław - Dowódca Plutonu Baterii 45
69. Chor. Maziarz Franciszek - Technik Rusznikarski
70. Ppor. Zarzycki Józef - Dowódca Plutonu Baterii 45
71. Ppor. Janusz Edward - Dowódca baterii 120
72. Ppor. Gaj Zbigniew - Dowódca Plutonu Baterii 45
73. Kpt. Morawski Alojzy - Dowódca Artylerii
74. Chor. Górecki Bogdan - Kierownik Magazynu Warsztatu Rusznikarskiego
75. Ppor. Jaworski Ludwik - Felczer
76. Ppor. Biały Czesław - Kierownik Świetlicy
77. Chor. Wesołek Jan - Dowódca Plutonu Łączności
78. Por. Czerwonka Józef - Instruktor Propagandy
79. Ppor. Węgrocki Stanisław - Kapelmistrz

CDN

KOMENTARZE

komentarze (1)dodaj komentarz

• dodano: 21 lipca 2014 0:24
  kpt. Dmitrzak Michal - moj dziadek. niestety zmarl jak mialem 2/3 lata. mam to samo zdjecie w Warszawie oraz pocztowki i listy z frontu jak wszyscy ruszyli na berlin oraz ze zdobycia Berlina.
  autor: Piotr UK

Zdjęcie z Kałusza....

Dzisiaj publikuje zdjęcie z Kałusza, a właściwie z Kadobnej pod Kałuszem gdzie mój pradziadek Kazimierz Strzetelski był leśniczym. 

Zdjęcie przedstawia: 

na środku siedzi mój pradziadek Kazimierz Strzetelski (o którym dość obszernie pisałem wcześniej), po prawej stronie stoi mój dziadek Czesław Strzetelski (o nim będę jeszcze pisał), w okularach to Henryk Strzetelski (który studiował weterynarię we Lwowie), po lewej stronie - Erazm Strzetelski (który ukończył wydział leśny Politechniki Lwowskiej). Wszyscy bracia poza moim dziadkiem Czesławem zostali zamordowani przez Ukraińców. 

Zdjęcie zostało zrobione prawdopodobnie w latach ok. 1935-1940

Stanisław Strzetelski (1895-1969) - redaktor, dziennikarz, publicysta - zakończenie

Stanisław Strzetelski był cenionym wydawcą i redaktorem naczelnym wielu pism polskich we Francji, Niemczech i USA. Jako działacz polonijny w USA był współorganizatoerm i współzałożycielem KNAPP-u - Komitetu Narodowego Amerykanów Polskiego Pochodzenia (NCAPD - National Committee of Americans of Polsish Decent). 

Kiedy w roku 1942 w Nowym Jorku powołano do życia Polski Instytut Naukowy (PIN)  - Polish Institute of Arts and Science of America - placówkę naukową utworzoną pod szyldem Polskiej Akademii Umiejętności, która miała umożliwić polskim uczonym i artystom działalność na emigracji w czasie wojny, Stanisław Strzetelski był jednym z pierwszych, którzy włączyli się w organizację tej instytucji. Również inni artyści, poeci i uczeni przebywający na emigracji w Stanach Zjednoczonych byli związani czy to formalnie czy towarzysko z Instytutem. Np. Kazimierz Wierzyński (późniejszy przyjaciej Stanisława), który w czerwcu 1941 roku przybył do Noweg Jorku, przez wiele lat był członkiem zarządu Instytutu jako przedstawiciel Polskiej Akademii Literatury. W latach II Wojny Światowej PIN był centrum życia naukowo-artystycznego i towarzyskiego emigracji niepodległościowej. 

W styczniu 1952 roku Stanisław Strzetelski wyjeżdża po raz pierwszy do Ojczyzny (patrzManifest of In-Bound Passangers) - już jako dyrektor sekcji polskiej Radia Wolna Europa.  

Po raz drugi, już jako dyrektor Polskiego Instytutu Naukowego udaje się do Polski jesienią 1960 roku. W tym czasie Strzetelski odbywa wiele rozmów na temat współpracy z bibliotekami uniwersyteckimi w kraju (planował stworzenie biblioteki naukowej w PIN) oraz podejmuje ważny problem wstrzymywania wyjazdów stypendystów, którym Instytut przyznał stypendia naukowe na krótkie wyjazdy do Europy Zachodniej, co wymagało kontaktów z przedstawicielami Polskiej Akademii Nauk, uznawanej na emigracji za sterowaną przez reżim uzurpatorkę w zarządzaniu polską nauką. W konsekwencji w prasie emigracyjnej rozgorzała dyskusja na temat zadań PIN i metod ich realizacji oraz jego prestiżu naukowego i moralnego. Meritum stanowiły jednak zadania emigracji wobec kraju i jej odpowiedzialności za rozwój nauki, kultury i sztuki, firmowanej przez placówki działające w Polsce.

W marcu 1961, zarząd PIN przyjmuje uchwałę, w której czytamy: "... w obecnej sytuacji światowej kontynuowanie pomocy kulturalnej dla narodu polskiego oraz wymiany kulturalnej [...] byłoby z korzyścią dla narodu polskiego, dla Polonii Amerykańskiej, jako też dla Ameryki i całego wolnego świata". Równocześnie PIN uznał potrzebę powołania osobnej instytucji do spraw pomocy kulturalnej dla kraju - została nią Fundacja Wandy Roehr, której prowadzenie objął jesienią 1961 roku właśnie Stanisław Strzetelski (patrz artykuł Beaty Dorosz - o Kazimierzu Wierzyńskim - http://www.dziennik.com/przeglad-polski/artykul/beata-dorosz ).

W czasie swoich podróży do Polski, Stanisław spotyka się ze swoim kuzynem - Prof. Jerzym Strzetelskim - anglistą, pózniejszym zastępcą dyrektora Instytutu Filologii Angielskiej UJ i Kierownikiem Zakładu Literatury Angielskiej i Amerykańskiej. 

Stanisław Strzetelski jest autorem wielu książek o tematyce historycznej. 

W roku 1945, tuż po zakończeniu działań wojennych w Europie ukazała się książka pt. "Bitwa o Warszawę" - patrz strona tytułowa - zdjęcie.  

Oto inne książki autorstwa Stanisława Strzetelskiego 

1. Goering poluje na rysie. An account of events leading up to the German invasion of Poland in 1939 (unknown binding 1942)

 

2. Where the storm broke. Poland from yesterday to tomorrow. New York, 1942. Stuckart, Wilhelm and Hans Globke. 

3. The Polish Institute of Arts and Sciences in America - Origin and development. (unknown binding- 1960)

Stanisław Strzetelski umiera w kwietniu 1969 roku w Nowym Jorku i tam też zostaje pochowany. 

KOMENTARZE

komentarze (1)dodaj komentarz

• dodano: 22 marca 2013 11:33
  Witam Pana. Nazywam się Jerzy Tustanowski i przeczytałem wczoraj na stronie Genealogów pański wpis o zainteresowaniu miejscowością Uście Zielone, ze względu na krewnego, który był tam proboszczem. Otóż i moi przodkowie byli związani z tym miejscem i zdobyłem trochę roczników ksiąg parafialnych z Uścia. Moi prapradziadkowie: Józef Uszyński i Victoria Budny brali tu ślub, tam też urodziła sie moja prababcia Teofila.Z ksiąg wynika jednoznacznie, że pański krewny, Rafał Strzetelski był tam proboszczem znacznie dłużej aniżeli napisał Pan w swym blogu. Pierwszy wpis, jaki mam dotyczy bowiem rocznika 1838 a ostatni w księgach jakie mam, roku 1865. Chciałem, by Pan o tym wiedział a gdyby był Pan zainteresowany jakimś rocznikiem ksiąg z Uścia, to proszę o kontakt i wtedy spróbuję znaleźć. Przekazuję ukłony. Jerzy
  autor: bojuku@poczta.onet.pl